Wykres ceny złota – 30 lat historii kursu

Nasz 30-letni wykres cen złota startuje od połowy lat 90. To moment, który z dzisiejszej perspektywy wygląda jak wielka okazja zakupowa, ale wtedy nikt tak o tym nie myślał. Złoto zdecydowanie było w niełasce.

Giełdy amerykańskie pędziły od rekordu do rekordu napędzane boomem technologicznym, dolary płynęły do funduszy akcyjnych, a kruszec kurczył się w rankingach popularności inwestycji.

Na naszym wykresie na stronie DealFin.pl możesz przełączać się między złotówkami i dolarami oraz między różnymi interwałami czasowymi. Do wyboru masz widok dzienny, tygodniowy, miesięczny i wieloletni.

To szczególnie przydatne, gdy chcesz zobaczyć, jak ten sam okres wyglądał z perspektywy polskiego i amerykańskiego inwestora. Różnice bywają zaskakujące. Rok, który w dolarach przyniósł stagnację, w złotówkach mógł oznaczać dwucyfrowy wzrost (lub odwrotnie) wyłącznie ze względu na wahania kursu walutowego.

Kluczowe zdarzenia na wykresie złota – 30-letnia historia

Trzydzieści lat historii złota na jednym wykresie to za dużo, żeby szczegółowo opisać wszystkie zdarzenia. Z tego powodu skupimy się na najważniejszych momentach, które rzeczywiście zmieniły reguły gry.

Lata 90.

W latach 90. złoto było zdecydowanie passe, a wszyscy patrzyli w innym kierunku.

W 1996 roku uncja złota kosztowała ok. 390 $, ale trend był spadkowy. W sierpniu 1999 roku cena osiągnęła dno na poziomie 253 $, czyli poziom najniższy od dwóch dekad. Co ciekawe, to właśnie decyzja Banku Anglii o sprzedaży połowy swoich rezerw złota (tzw. Brown’s Bottom, od nazwiska ówczesnego kanclerza skarbu Gordona Browna) wyznaczyła dokładny punkt zwrotny.

Na 30-letnim wykresie ceny złota widać to jak na dłoni – ostry dołek, po którym zaczyna się powolne, ale konsekwentne odbicie.

2001–2008

W pierwszych latach nowego tysiąclecia rozpoczęła się cicha i początkowo mało zauważalna hossa. Po pęknięciu bańki dotcomów i zamachach z 11 września kapitał zaczął płynąć do złota, ale bez większego rozgłosu. Uncja złota spokojnie rosła z 270 $ do 870 $, zaliczając ponad trzykrotny wzrost w siedem lat.

Ten odcinek wykresu wygląda jak łagodne, równomierne wzniesienie. Większość mediów finansowych ignorowała złoto, skupiając się na boomie na rynku nieruchomości. To niezwykła ironia historii – pęknięcie bańki mieszkaniowej uruchomiło następną, dużo bardziej dynamiczną fazę hossy.

2008–2011

Lata 2008 i 2011 upłynęły pod znakiem kryzysu finansowego i paniki. Upadek Lehman Brothers we wrześniu 2008 roku to moment, który na 30-letnim wykresie ceny złota wygląda jak punkt odpalenia rakiety. Programy luzowania ilościowego (QE), bliskie zeru stopy procentowe i realny strach przed załamaniem systemu finansowego pchnęły inwestorów masowo w kierunku kruszcu. W sierpniu 2011 roku uncja osiągnęła 1920 $. Gram złota kosztował wówczas 62 $, czyli dwadzieścia razy więcej niż na dnie z 1999 roku.

2013–2018

Po dekadzie nieprzerwanych wzrostów przyszła wieloletnia korekta i spowolnienie. Podwyżki stóp procentowych w USA, silny dolar i powrót optymizmu na giełdy odebrały złotu paliwo wzrostowe.

Uncja spadła do 1050 $ w grudniu 2015 roku i przez kolejne trzy lata kręciła się w przedziale 1200–1350 $. Na wykresie 30 lat ten fragment przypomina długi, płaski most między dwoma szczytami. Jest mało ekscytujący, ale ważny dla zrozumienia cykliczności rynku.

2020

Pandemia COVID-19 stała się katalizatorem, który zmienił wszystko w ciągu kilku tygodni. Rządy na całym świecie uruchomiły masowe programy stymulacyjne, banki centralne zalały rynki tanim pieniądzem, a inwestorzy przypomnieli sobie, do czego służy złoto. W sierpniu 2020 roku uncja po raz pierwszy w historii przekroczyła 2070 $. W złotówkach efekt był jeszcze silniejszy, bo polska waluta jednocześnie gwałtownie traciła na wartości.

2024–2026

To, czego doświadczamy obecnie, począwszy od 2024 roku, to nowa era na rynku złota. Ten moment nie ma precedensu w 30-letniej historii tego wykresu. We wrześniu 2024 roku uncja kosztowała 2685 $. Rok później – 4550 $.

W styczniu 2026 roku cena przebiła 5100 $. Napędzane oczekiwaniami na obniżki stóp procentowych, rekordowymi zakupami banków centralnych (ponad 1000 ton rocznie) i narastającymi napięciami geopolitycznymi złoto weszło w fazę wzrostów, której stromość na wykresie przyćmiewa wszystko, co mogliśmy obserwować wcześniej.

Analiza trendu i wnioski dla inwestora

30 lat daje doskonały materiał do analiz. To wystarczająco dużo, żeby wyciągnąć wnioski, które nie są jedynie ekstrapolacją ostatnich kilkunastu miesięcy. Gdyby ten wykres miał swoje motto, brzmiałoby ono: „Złoto nagradza cierpliwych, ale wymaga mocnych nerwów”.

Łączna stopa zwrotu za 30 lat (1996–2026) wynosi blisko 1200% w dolarach, a średnioroczna (CAGR) około 9%. Problem w tym, że ta średnia składa się z lat, w których złoto rosło po 60%, i lat, w których traciło po 30%.

• Kto kupił uncję na szczycie w 2011 roku za 1920 $ i sprzedał na dołku w 2015 roku za 1050 $, stracił 45%.
• Kto wytrzymał i trzyma do dziś – zarobił ponad 160%.

Na 30-letnim wykresie cen złota widać to wyraźnie: czas jest najlepszym sprzymierzeńcem inwestora w złoto, ale pod warunkiem, że nie panikuje na korektach.

Złoto nie jest konkurentem akcji – jest ich uzupełnieniem

W perspektywie 30 lat indeks S&P 500 generował średniorocznie ok. 10% z reinwestowanymi dywidendami, a złoto ok. 9%. Różnica może wydawać się niewielka, ale przy procencie składanym narasta z każdym rokiem.

Prawdziwa wartość złota ujawnia się jednak w momentach, gdy akcje pikują – w 2008 roku S&P 500 spadł o 37%, a złoto wzrosło o 5%. W 2020 roku, gdy rynki akcji przez chwilę traciły po 30%, złoto ustanawiało nowe rekordy. Z tego powodu wielu zarządzających portfelami zaleca utrzymywanie 5–15% aktywów w złocie – nie po to, żeby pokonać giełdę, ale żeby przetrwać jej najgorsze momenty.

Polski inwestor ma dodatkowy bonus walutowy

Porównując 30-letni wykres ceny złota w złotówkach i w dolarach, widać, że złotówka na przestrzeni trzech dekad systematycznie traciła na wartości wobec dolara. To oznacza, że polski inwestor zarabiał podwójnie:

• na wzroście ceny kruszcu,
• na osłabieniu własnej waluty.

Na wykresie 20-letnim (na którym są dostępne wiarygodne dane w PLN) średnioroczna stopa zwrotu z inwestycji w złoto wyrażona w złotówkach wynosi około 13%. Warto jednak pamiętać, że ten mechanizm działa w obie strony. W okresach umocnienia złotego zyski ze złota w PLN mogą być niższe niż w dolarach.

Trzy dekady na wykresie ceny złota uczą pokory wobec rynku i szacunku dla czasu. Złoto nie jest aktywem, które przyniesie szybki zysk w każdych warunkach, ale jest aktywem, które wielokrotnie udowodniło swoją wartość, gdy inne inwestycje zawodziły.