Jak inwestować w złoto? Praktyczny przewodnik krok po kroku

Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego Twoja babcia trzymała złoto na czarną godzinę, a niemal w każdym filmie o wojnie ktoś ucieka z walizką pełną złota? To nie przypadek. Złoto ma w sobie coś, czego nie mają banknoty czy zapisy na koncie, czyli prawdziwą, namacalną wartość, która przetrwała tysiące lat. I dziś wcale nie musisz być milionerem, żeby zacząć w nie inwestować. Wystarczy trochę rozsądku, podstawowa wiedza i kilkaset złotych na start.

Dlaczego warto inwestować w złoto?

To pytanie zadaje sobie obecnie wielu początkujących inwestorów. I trudno im się dziwić. No bo jak inwestować w złoto, skoro giełda i kryptowaluty teoretycznie dają większe i szybsze zyski?

Odpowiedź jest prosta: stabilność. Gdy rynki szaleją, złoto po prostu… jest. Nie bankrutuje jak firma i nie traci wartości przez decyzję jakiegoś banku centralnego. Na dodatek przez ostatnie kilkadziesiąt lat notowało długoterminowy wzrost, dzięki czemu było i jest świetną ochroną przed inflacją. Wahania na rynkach walutowych również nie mają zbyt dużego wpływu na złoto. Jak inwestować i dlaczego warto to robić, wyjaśnia prosty przykład:

Załóżmy, że w 2000 roku miałeś 10 tysięcy złotych. Trzymając je pod materacem przez 20 lat, straciłeś kilkadziesiąt procent siły nabywczej przez inflację. Gdybyś kupił za nie złoto, to teraz miałbyś kilkakrotnie więcej w wartości nominalnej. Nie zawsze tak musi być, ale tendencja jest dość wyraźna. Złoto to po prostu długoterminowa ochrona kapitału.

Jak zacząć inwestować w złoto?

Pierwsza zasada brzmi banalnie, ale połowa początkujących o niej zapomina: nie wkładaj w złoto wszystkich oszczędności. Finansiści zwykle polecają 5-15% portfela. Czyli tyle, żeby coś zabezpieczyć, ale nie zamrozić całego kapitału.

Jak zacząć inwestować w złoto? Zacznij od ustalenia celów inwestycyjnych. Jeśli chcesz zabezpieczyć się przed kryzysem czy zadbać o swoją przyszłość na emeryturze, to postaw na fizyczne sztabki. Jeśli chcesz spekulować na zmianach ceny, to lepszą opcją może być fundusz ETF. Nie ma jednej recepty, ale jest jedna podstawowa zasada: nie kupuj złota na kredyt i nie licz na zysk za pół roku. To nie jest loteria.

Jeśli chodzi o budżet, to wbrew pozorom możesz zacząć naprawdę skromnie. Są przecież sztabki 1-gramowe za ok. 500 zł. Z czasem możesz dokupować większe sztuki o wadze 10g, 50g czy 100g. Im większa sztabka, tym bowiem niższa premia na gram, czyli więcej pieniędzy w Twojej kieszeni.

A jak zacząć inwestować w złoto w kwestii miejsca zakupu? Masz trzy główne opcje:

• Sklepy stacjonarne: widzisz produkt na żywo i niekiedy możesz dostać go od ręki, ale zwykle płacisz więcej. 
• Mennice:  solidna opcja, ale często oferta jest dość ograniczona. 
• Platformy online: najwygodniejsze rozwiązanie, zapewniające przejrzystość cenową i zabezpieczoną dostawę kurierem.

W przypadku zakupów online zawsze pamiętaj o tym, by sprawdzić opinie, certyfikaty i istnienie fizycznego adresu firmy. Dla własnego bezpieczeństwa nigdy nie kupuj kruszca przez podejrzane aukcje na portalach czy od przypadkowych osób.

Najczęstsze błędy początkujących inwestorów w złoto

Błędy to ważna część nauki inwestowania, ale… warto ich unikać, jeśli tylko to możliwe. Jeśli zastanawiasz się, jak inwestować w złoto krok po kroku, zacznij od sprawdzenia naszej listy często spotykanych błędów wśród początkujących inwestorów w złoto:

• Kupowanie złota jubilerskiego zamiast złota inwestycyjnego: ze względu na niższą zawartość czystego złota w biżuterii i kilka innych czynników stracisz kilkadziesiąt procent przy odsprzedaży.
• Zaczynanie od dużych sztabek złota: choć cena jednostkowa jest atrakcyjniejsza niż w przypadku mniejszych sztuk, to duże sztabki uniemożliwiają sprzedanie tylko niewielkiej części kapitału.
• Inwestowanie w okresie hossy na rynku złota: zakupy na szczycie pod wpływem emocji na rynku to prosta droga do konieczności przeczekania strat w kolejnych kilku latach. A nie każdy początkujący może sobie na to pozwolić lub jest na to gotowy psychicznie.
• Sprzedawanie po pierwszym większym spadku ceny: złoto notuje spadki, ale w dłuższej perspektywie niemal zawsze wyjdziesz na plus. Traktuj ten kruszec jako inwestycję długoterminową i nie ulegaj panicznej sprzedaży.
• Korzystanie z „okazji życia”: podejrzanie niskie ceny złota na portalach aukcyjnych czy w mediach społecznościowych to bardzo często oferty oszustów sprzedających podróbki.

Z odpowiednim przygotowaniem, naszą ściągą i własnym researchem w sieci pod hasłem „złoto jak inwestować” ryzyko popełnienia poważnych błędów będzie znacznie mniejsze. A to już pierwszy krok do zabezpieczenia i pomnożenia swojego majątku.

Jak najlepiej inwestować w złoto – formy inwestycji

Wybór formy złota jest kolejnym ważnym krokiem w nauce tego, jak inwestować w złoto. Złoto fizyczne to klasyka w postaci sztabek, monet i biżuterii inwestycyjnej. Kupujesz, trzymasz w sejfie albo w banku, a następnie sprzedajesz w dowolnym momencie. Dla wielu osób zaletą jest właśnie fizyczna forma kruszca i niezależność. Minusy? Musisz gdzieś to przechować i ubezpieczyć. Do tego spread, czyli różnica pomiędzy ceną sprzedaży a ceną kupna, zmniejsza ewentualny zysk. Jak inwestować w złoto fizyczne i co wybrać? Przede wszystkim należy poznać różnice między sztabkami i monetami. O tym jednak opowiemy nieco później.

Drugą opcją jest złoto papierowe, czyli fundusze ETF, kontrakty terminowe, certyfikaty złota czy akcje spółek wydobywczych. W tym przypadku nie masz fizycznego metalu, ale masz instrumenty finansowe o wartości powiązanej z ceną złota. Jest to wygodny wybór dla osób, którym zależy na niższych kosztach transakcyjnych, wysokiej płynności czy braku konieczności przechowywania kruszca i zabezpieczenia go przed kradzieżą. Tylko pamiętaj: to nie to samo co fizyczne złoto. Kryzys finansowy, problemy kontrahenta, zmiany prawne i wiele innych czynników mogą spowodować utratę wartości papierowego złota.

Jak inwestować pieniądze w złoto fizyczne?

Przede wszystkim należy to robić mądrze i z odpowiednim przygotowaniem. Na początek pomyśl o tym, gdzie będziesz przechowywać złoto fizyczne. Bo trzymanie go pod materacem to chyba niezbyt dobry pomysł. Wiele osób decyduje się na domowy sejf, który jest wygodny, daje dostęp 24/7 i jest jednorazowym wydatkiem. Musisz jednak liczyć się z kosztem ubezpieczenia i ryzykiem włamania.

Do wyboru masz też skrytki bankowe, które są bardzo bezpieczne, ale przeważnie są obecne tylko w większych miastach, mają ograniczone godziny dostępu i generują stałe opłaty. Ciekawą opcją jest depozyt zewnętrzny, który często kosztuje 0,33-0,5% wartości złota i wymaga planowania wizyt z wyprzedzeniem. Zapewnia natomiast pełne ubezpieczenie i wysoki poziom bezpieczeństwa.

Jak inwestować pieniądze w złoto i mieć pewność, że kupujesz prawdziwy kruszec? Podczas oceny autentyczności zwracaj uwagę na:

• Próbę
• Numer seryjny
• Certyfikat
• Opakowanie
• Logo mennicy

Jeśli chcesz się nauczyć, jak inwestować pieniądze w złoto, to koniecznie ogarnij kwestię prób kruszcu. Wyższa próba to większa zawartość czystego złota i w konsekwencji wyższa cena jednostkowa. Najlepiej zatem stawiać na złoto o próbie 999.9 i 999.0.

Inwestowanie w sztabki i monety złota

Sztabki, zwłaszcza te większe, mają niższą cenę za gram kruszcu i niższą premię. Pamiętaj jednak o tym, że duże sztuki mogą być problematyczne, gdy chcesz sprzedać tylko część kapitału. Małe sztabki mogą natomiast niekiedy mieć wyższą cenę za 1g niż monety. Jak zatem inwestować w sztabki złota, by zmaksymalizować zysk? Przede wszystkim stawiaj na najpopularniejsze mennice i producentów, czyli np. szwajcarską mennicę Valcambi, belgijską firmę Umicore czy szwajcarską rafinerię metali szlachetnych Argor-Heraeus. Warto też dobrać rozmiar sztabek do swoich potrzeb.

Złote monety, w szczególności popularne monety bulionowe typu Krugerrand czy Wiedeńscy Filharmonicy, są rozpoznawalne na całym świecie. Mają też większą płynność, dzięki czemu są stosunkowo łatwe w odsprzedaży. Dla początkujących osób uczących się, jak inwestować w złote monety, najlepszym wyborem są właśnie wspomniane klasyki, a nie egzotyka. Niektóre limitowane emisje mogą zyskać wartość kolekcjonerską, choć na to nie licz jako główny scenariusz.

Ryzyka i korzyści inwestycji w złoto

Czy złoto zawsze przynosi zysk? Nie. Cena złota potrafi spadać. I to boleśnie. W latach 2011-2015 straciło jakieś 40% wartości. Dlatego złoto to przede wszystkim inwestycja długoterminowa na minimum 5-10 lat. W takim okresie generalnie niemal zawsze wyjdziesz na plus.

Od czego zależy cena złota? Wpływ ma na nią wiele czynników:

• Inflacja: cena złota rośnie wraz ze wzrostem inflacji.
• Dolar: złoto drożeje, gdy dolar słabnie, bo jest wyceniane w USD.
• Stopy procentowe: niskie sprzyjają złotu, wysokie odciągają kapitał m.in. do obligacji.
• Kryzysy: wojny, bankructwa czy panika na giełdzie sprawiają, że wszyscy uciekają do złota.

Nauka tego, jak zainwestować pieniądze w złoto, wymaga też znajomości zalet i wad długoterminowego lokowania kapitału. Złoto ma pewną cechę, której nie mają akcje, obligacje czy nieruchomości: niezależność. Nie zbankrutuje, bo to nie firma. Nie spadnie do zera, bo ma realną wartość fizyczną. A w przypadku poważnych niepokojów politycznych lub gospodarczych sztabka w sejfie to coś więcej niż wpis w systemie bankowym. Do tego zabezpiecza oszczędności przed inflacją.

Ale są też realne wady. Złoto nie generuje dochodu pasywnego, a koszty przechowywania i ubezpieczenia zjadają trochę potencjalnego zwrotu. Nie licz też raczej na szybkie zyski. Spread między kupnem a sprzedażą to kolejne kilka procent z Twojej kieszeni. Do tego dochodzi kwestia płynności. Choć z jednej strony możesz sprzedać złoto w dowolnym miejscu świata, to raczej nie sprzedasz sztabki w niedzielę o 22:00 jak akcji na giełdzie. Zwłaszcza jeśli trzymasz ją w skrytce bankowej lub depozycie zewnętrznym.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania o inwestowanie w złoto